30-06-2016 r.

Obrót ziemią rolną podczas V WZ V kadencji WIR

Podczas obrad Walnego Zgromadzenia Wielkopolskiej Izby Rolniczej nie zabrakło również debaty na tematy związane z obrotem ziemią i konsekwencji wejścia w życie ustawy o wstrzymaniu sprzedaży nieruchomości Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw.

Wojciech Perczak Dyrektor Agencji Nieruchomości Rolnych OT w Poznaniu w swoim wystąpieniu omówił kryteria oceny ofert pisemnych w przetargach ograniczonych dla rolników indywidualnych po zmianach zaproponowanych przez Biuro Prezesa ANR. Przewidywany przez ANR termin obowiązywania kryteriów to 1.07.2016 r., niemniej jednak nadal trwają prace nad ich ostatecznym kształtem. Zgodnie z przekazanymi informacjami wszystkie ustalenia Rady Społecznej działającej przy Oddziale Terenowym ANR podlegają akceptacji Prezesa ANR. Na kryteria oceny ofert składają się:

Wcześniejsze uzgodnienia Rady Społecznej w naszym województwie wskazywały, że ostatnim kryterium powinna być oferowana cena, jednak ze względu na zapis art. 29 ust.3 pkt2 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa nie jest to możliwe. Kryterium to będzie przedmiotem obrad kolejnego posiedzenia Rady Społecznej.

Z ogólnych zasad wynika, że kryteria mogą być zmieniane raz w roku, ale ich liczba nie może być większa niż 6. Jedno z kryteriów fakultatywnych musi być uzgodnione z RS OT. Maksymalna ilość punktów za dane kryterium mieści się w zakresie określonym przez Biuro Prezesa ANR, jest uzgodniona z RS OT i będzie zamieszczana w ogłoszeniu przetargowym. Punktacja za kryteria 1,2,3,5 będzie określana proporcjonalnie do wartości w przedziale zmienności, w zaokrągleniu do dwóch miejsc po przecinku. W przypadku tej samej liczby punktów zaokrąglanie następuje do czterech miejsc po przecinku. Punktacja kryterium nr 4 nie przewiduje proporcjonalnego przydziału punktów w zależności od wieku i oceniana jest na zasadzie spełnienia lub nie spełnienia wymogu.

Wiele kontrowersji na sali wzbudził fakt oceny odległości gospodarstwa rolnego od oferowanej nieruchomości rolnej w linii prostej na podstawie mapy cyfrowej od najbliżej położonej granicy działki UR oferenta do najbliżej wysuniętej granicy oferowanej nieruchomości . Członkowie WZ uczestniczący w komisjach przetargowych zwracali uwagę, że taki sposób pomiaru jest niesprawiedliwy i nie mający odzwierciedlenia w rzeczywistości. W wielu przypadkach, jak wskazywali Delegaci, odległość liczono przez jezioro lub cmentarz i punktacja ta pozwalała na wygranie przetargu. Tymczasem po drogach publicznych odległość ta zwiększała się wielokrotnie. Istotną zmianą w zasadach oceny tego punktu jest przyjęcie maksymalnej ilości punktów dla działek graniczących z pozycją przetargową. Jest to wynik wcześniejszych ustaleń ANR z WIR. Przed zawarciem umowy, zwycięzca przetargu składa (do wglądu) dokument potwierdzający przynależność najbardziej wysuniętej działki do jego gospodarstwa rolnego.

W kryterium dotyczącym punktacji powierzchni nieruchomości rolnych nabytych lub wydzierżawionych z ZWRSP wzięto pod uwagę również zdanie samorządu rolniczego, że należy uwzględniać grunty nabyte jak i zbyte z Zasobu przez rolników.


Punktacja intensywności produkcji zwierzęcej w gospodarstwie oferenta określana będzie na podstawie obsady inwentarza żywego na 1 ha UR, wg średniorocznej obsady za ubiegły rok. Informacja o obsadzie powinna zostać wydana lub potwierdzona przez BP ARiMR w przypadku zwierząt ewidencjonowanych, w pozostałych przypadkach określana będzie na podstawie oświadczenia rolnika o liczbie zwierząt danego gatunku i dokonania przeliczeń. Maksymalna liczba punktów: DJP / ha (UR) większe lub równe 1,5, natomiast za brak produkcji zwierzęcej przyznawane jest 0 punktów. W przypadku tego kryterium wiele głosów Członków WZ wskazywało na dyskryminowanie innych gałęzi rolnictwa, a także na możliwość sztucznego przemieszczania stad zwierząt w celu uzyskania maksymalnej punktacji.

Punktacja powierzchni użytków rolnych w gospodarstwie rodzinnym oferenta będzie liczona na postawie powierzchni użytków rolnych w gospodarstwie rodzinnym na dzień składania oferty wg danych ARiMR za poprzedni rok. Maksymalna liczba punktów przyznawana jest, gdy powierzchnia UR gospodarstwa rodzinnego równa jest 1 ha.

Punktacja łączna (uzgodniona z RS OT 30.05.2016 r.):

Maksymalna liczba punktów: 130.

Jak zaznaczył Dyrektor Perczak nadal trwają prace nad ustaleniem ostatecznych zasad organizacji przetargów ofertowych i wszystkie głosy w tej sprawie są brane pod uwagę.

Dalsza część spotkania poświęcona została na omówienie spraw związanych z gospodarowaniem nieruchomościami ZWRSP. W. Perczak wyjaśnił, że obecne umowy dzierżawy zawierają klauzulę o możliwości wyłączenia w trakcie jej trwania 30 % gruntów dzierżawionych i są zawierane na okres 4-5 lat. Została również wprowadzona obligatoryjna zasada kontroli dzierżawców na rok przed zakończeniem dzierżawy zarówno gruntów, jak i budynków dzierżawionych z Zasobu.

Kazimierz Kubczak Przewodniczący Rady Powiatowej WIR we Wrześni apelował do Dyrektora ANR o dotrzymywaniu wcześniejszych ustaleń poczynionych z ANR, również tych dotyczących dzierżawców, którzy nie wyłączyli gruntów w ramach tzw. 30%. Apelował o nieuleganie naciskom, gdyż wszyscy są równi wobec prawa.

Po raz kolejny rolnicy wnioskowali o jawność wyników przetargu. Dyrektor ANR wyjaśnił, że zgodnie z ustaleniami z Zarządem WIR, wyniki przetargów będą jawne i dostępne dla rolników w miejscu organizacji przetargu. Rozważana jest również sprawa publikacji na stronie internetowej ANR.

Szczególne zainteresowanie wśród zebranych wzbudziła sprawa „Działpolu” Sp. z o.o. Zbigniew Stajkowski Członek Zarządu WIR i Przewodniczący RP WIR w Gnieźnie przekazał obawy rolników, co do przedłużenia umowy dzierżawy ze Spółką przez Biuro Prezesa ANR. W. Perczak poinformował, że została zawarta ugoda sądowa pomiędzy Spółką a ANR na mocy której umowa dzierżawy została przedłużona do dnia 30 listopada 2028 roku oraz zostanie wyłączone 30% powierzchni użytków rolnych (tj. 403,8029 ha) po zbiorach w roku 2016.

Po raz kolejny zebrani odnieśli się do tzw. „słupów” i możliwości ich eliminowania z przetargów, w szczególności w kontekście prac członków samorządu rolniczego w komisjach przetargowych. Przedstawiciel ANR wyjaśnił, że bez twardych dowodów trudno jest udowodnić takie postępowanie. Niemniej jednak osoby, co do których istnieją takie podejrzenia, będą bardzo szczegółowo kontrolowane w trakcie trwania umowy dzierżawy. W związku z powyższym informacje przekazywane przez samorząd rolniczy są bardzo istotne w procesie ujawniania takich procederów.

Tomasz Dutkiewicz Wicedyrektor OT ANR zauważył, że wypracowany wspólnie z WIR tok oceny przetargów ofertowych może nie jest idealny, ale optymalny i stanowi podstawę do dalszych prac Rady Społecznej. Andrzej Frąckowiak Delegat do KRIR i członek Rady Społecznej z ramienia WIR przedstawił stanowisko samorządu rolniczego w kwestii proponowanych kryteriów i zadeklarował konsekwentną i merytoryczną pracę nad tym tematem, aby osiągnięte rezultaty satysfakcjonowały wielkopolskich rolników, a wypracowane Podczas WZ stanowisko w tej kwestii będzie podstawą do dalszego działania.

Na zakończenie tej części obrad Walnego Zgromadzenia dotyczącej spraw obrotu ziemią Z. Stajkowski podziękował Dyrekcji ANR za wolę współpracy i wyraził nadzieję na jej kontynuację.

Stanowisko WZ WIR ws. „Zasad oceny kryteriów ofert pisemnych w przetargach ograniczonych dla rolników indywidualnych na dzierżawę albo sprzedaż nieruchomości Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa”

Barbara Idczak
Biuro WIR

Powrót